Een gemeente die een predikant wil beroepen, moet eerst aantonen dat ze de kosten daarvan structureel kan dragen. Die toets voorkomt dat een gemeente een verplichting aangaat die ze op termijn niet kan waarmaken. Het classicaal college voor de behandeling van beheerszaken (CCBB) legt deze toets vast in een solvabiliteitsverklaring: een bevestiging dat de gemeente financieel in staat is om de predikant te beroepen en langdurig te bekostigen. Deze pagina beschrijft wanneer een verklaring nodig is, hoe je haar aanvraagt en hoe lang ze geldig blijft.
Wanneer is een verklaring nodig?
Een solvabiliteitsverklaring wordt aangevraagd bij het beroepen van een predikant voor gewone werkzaamheden, bij het beroepen van een predikant in tijdelijke dienst en bij uitbreiding van de werktijd van een gemeentepredikant.
Er bestaan binnen de Protestantse Kerk geen vaste normen voor de predikantsbezetting van een gemeente. Gemiddeld gaat het om duizend leden, belijdende leden en doopleden samen, per fulltime predikant, maar de spreiding is groot: van vijftig tot tweeduizend leden op één fulltime predikant. De werkelijke bezetting hangt af van de prioriteit die een kerkenraad aan pastorale bezetting geeft en van de financiële ruimte die daarvoor beschikbaar is. Met de solvabiliteitsverklaring geeft het CCBB aan wat de maximale werktijd is waarvoor een gemeente een vacature kan vervullen.
Hoe vraag je een solvabiliteitsverklaring aan?
Het proces bestaat uit drie stappen en is vastgelegd in de richtlijn solvabiliteitsverklaring (2022) van het generaal college voor de behandeling van beheerszaken (GCBB).
1. Voorbereiding
Verzamel de belangrijkste financiële stukken: de meest recente jaarrekening en begroting volgens ordinantie 11-7-1 (niet nodig als deze al in FRIS staan), de meerjarenraming met een beschrijving van het gehanteerde scenario en de gebruikte uitgangspunten, het geldende beleidsplan waarop de meerjarenraming aansluit, en een analyse van het geefgedrag van de vrijwillige bijdragen per leeftijdscategorie.
2. Aanvraag bij het CCBB
Dien de aanvraag per e-mail in bij het Breed Moderamen van de Classicale Vergadering (BMCV) of bij het CCBB van de classis. Vermeld de naam van de aanvrager, om welke vacature het gaat en de gevraagde omvang van de predikantsplaats. Het CCBB kan om extra toelichting vragen of advies geven over de financiële situatie.
3. Beoordeling en toestemming
Het CCBB beoordeelt of de gemeente financieel voldoende draagkrachtig is en verstrekt bij een positief oordeel de solvabiliteitsverklaring. Na toestemming van het BMCV kan de gemeente het beroep officieel uitbrengen.
Voor een predikantsplaats die de gemeente financieel niet zelfstandig kan dragen, biedt de Solidariteitskas in sommige gevallen een subsidiemogelijkheid. Er gelden meerdere voorwaarden, onder meer over de liquiditeitspositie van de gemeente (niet groter dan vier keer het benodigde jaarbudget) en over de omvang van de predikantsplaats in verhouding tot het aantal gemeenteleden.
Hoe lang is de verklaring geldig?
Een solvabiliteitsverklaring is één jaar geldig vanaf de datum van afgifte. Is er binnen die termijn nog geen beroep uitgebracht, dan vraagt de gemeente het CCBB om verlenging met een jaar. Is er ook na die verlenging nog geen beroep uitgebracht, dan moet de financiële situatie opnieuw beoordeeld worden en is een nieuwe verklaring nodig.