Een predikant is pas beroepbaar als aan een aantal voorwaarden is voldaan. Deze pagina laat zien wie in aanmerking komt, en hoe je als beroepingscommissie op namen komt: via een advieslijst, via gemeenteleden of via een advertentie.
Wanneer is een predikant beroepbaar?
Beroepbaar zijn proponenten die het colloquium binnen de Protestantse Kerk hebben afgerond, en predikanten die minimaal vier jaar als gemeentepredikant binnen de Protestantse Kerk hebben gewerkt (ord. 3-4).
In een aantal situaties is iemand niet zonder meer beroepbaar. Het schema laat zien wat er dan nodig is.
| Situatie | Beroepbaar | Wat er nodig is |
|---|---|---|
| Proponent die het colloquium binnen de Protestantse Kerk heeft afgerond | Ja | Geen aanvullende stap |
| Predikant met minimaal vier jaar ervaring als gemeentepredikant binnen de Protestantse Kerk | Ja | Geen aanvullende stap |
| Proponent die langer dan vier jaar proponent is | Alleen na verlenging | De proponent vraagt verlenging aan, elke vier jaar opnieuw |
| Predikant die niet meer als gemeentepredikant werkt, bijvoorbeeld buiten vaste bediening | Alleen na verlenging | De predikant laat de beroepbaarheid elke vier jaar verlengen (ord. 3-15) |
| Predikant die in een ander kerkgenootschap of in het buitenland is bevestigd | Nee | De predikant doorloopt eerst de procedure voor overkomst, zie Predikanten uit een ander kerkgenootschap of het buitenland |
Om te kunnen selecteren moet de beroepingscommissie beschikken over namen van mogelijk te beroepen predikanten. Daarvoor bestaan vier werkwijzen, die naast elkaar gevolgd kunnen worden. De eerste twee zijn kerkordelijk verplicht; het voorgangersoverzicht en de advertentie zijn hulpmiddelen.
1. Advieslijst aanvragen
Als (wijk)kerkenraad vraag je advies aan de dienstenorganisatie: welke predikanten of proponenten passen bij het profiel en zijn mogelijk beschikbaar voor de vacature (ord. 3-3-2). Dat doe je met een mail naar arbeidsbemiddeling@protestantsekerk.nl.
Wat je in de aanvraag vermeldt
Noem in de mail de contactpersoon voor het beroepingswerk, met naam, telefoonnummer en e-mailadres. Stuur daarbij een beknopte schets van de vacante gemeente en de profielschets van de te beroepen predikant mee. Zonder die twee documenten kan de dienstenorganisatie geen gericht advies geven.
Wat de dienstenorganisatie met de aanvraag doet
Op basis van het profiel stelt de predikant voor het beroepingswerk een lijst samen met namen van predikanten en proponenten die mogelijk beschikbaar zijn. Betreft de vacature een evangelisch-lutherse gemeente, of een gemeente die door samengaan met een evangelisch-lutherse gemeente is ontstaan, dan overlegt de dienstenorganisatie met de president van de evangelisch-lutherse synode.
Predikanten en proponenten geven vooraf geen toestemming om op een advieslijst te komen, en krijgen ook geen bericht wanneer zij erop staan. Is contact vooraf gewenst, dan belt de predikant voor het beroepingswerk de contactpersoon van de gemeente.
Wanneer de lijst er is
Het streven is de advieslijst binnen drie weken na de aanvraag te sturen. Na ontvangst kun je contact opnemen met de dienstenorganisatie, bijvoorbeeld voor meer bijzonderheden over de werkwijze of over de aanbevolen predikanten en proponenten.
Herhaaladvieslijst aanvragen
Heeft de eerste advieslijst niet tot een aanvaard beroep geleid, dan kun je een herhaaladvieslijst aanvragen. De dienstenorganisatie neemt op verzoek contact op om te horen welke stappen al gezet zijn en met welke kandidaten van de eerste lijst contact is geweest.
2. Gemeenteleden noemen namen
Gemeenteleden krijgen van de kerkenraad de gelegenheid om namen door te geven van predikanten of proponenten die zij geschikt achten (ord. 3-3-6). Zo'n opgave bevat een motivering en de naam van degene die de opgave doet.
Roep hiertoe op via de website van de gemeente of via een artikel in het kerkblad. Maak daarbij ook de samenstelling van de beroepingscommissie en het vastgestelde profiel bekend, zodat gemeenteleden weten waar de commissie op let. Is niet duidelijk of een genoemde proponent of predikant beroepbaar is, dan geeft het voorgangersoverzicht hierover uitsluitsel.
3. Online voorgangersoverzicht raadplegen
Beroepingscommissies kunnen een online overzicht raadplegen van gemeentepredikanten en proponenten, met per persoon onder meer de adresgegevens en de huidige standplaats met de periode waarin iemand daar werkt. Daarmee geeft het overzicht inzicht in de formele beroepbaarheid.
Het overzicht is alleen voor beroepingscommissies beschikbaar. Vraag toegang aan via arbeidsbemiddeling@protestantsekerk.nl. De dienstenorganisatie verleent toegang aan gemeenten die hun vacature hebben gesteld.
4. Plaatsen van een advertentie
Naast de adviesaanvraag en het noemen van namen door gemeenteleden kan de kerkenraad een advertentie plaatsen. Dit is kerkordelijk niet verplicht.
Bij een advertentie geldt één aandachtspunt: een predikant staat niet in een arbeidsrelatie tot de gemeente. De kerkenraad beroept een predikant; er is geen verhouding tussen werkgever en werknemer. Een predikant staat ten dienste van een gemeente en is niet ondergeschikt aan de kerkenraad of de gemeente (ord. 3-5-2). Dat bepaalt ook de toon van de advertentie en van het gesprek met de te beroepen predikant.
Praktische tips
Let bij de advertentie op inhoud en opmaak. Trekt de tekst de aandacht, en staat er genoeg in over wat de gemeente aantrekkelijk maakt voor een predikant?
Plaats de advertentie op de website van de eigen gemeente en op het vacatureoverzicht van de Protestantse Kerk. Dat is gratis; je levert de vacature aan via het aanleverformulier. Predikanten die openstaan voor een beroep raadplegen dit overzicht regelmatig en ontvangen wekelijks een digitale nieuwsbrief met recente vacatures. Ook Woord & Dienst, Trouw en het Nederlands Dagblad bieden ruimte aan advertenties voor predikantsvacatures. Via LinkedIn en Facebook breng je de vacature onder de aandacht met een verkorte tekst die nieuwsgierig maakt.
Predikanten uit een ander kerkgenootschap of het buitenland
Een predikant uit een ander kerkgenootschap of uit het buitenland is niet automatisch beroepbaar in de Protestantse Kerk. Zo iemand doorloopt eerst de procedure voor overkomst, waarin de opleiding wordt beoordeeld en gesprekken plaatsvinden met de geschiktheidscommissie en de colloquiumcommissie (ord. 13-13).
Reken op een half jaar tot een jaar. Onderhoudt de Protestantse Kerk bijzondere betrekkingen met het kerkgenootschap van de predikant, dan kan de procedure korter of langer duren. Kiest de beroepingscommissie voor een predikant van buiten de Protestantse Kerk, houd er dan rekening mee dat je weinig invloed hebt op het verloop.
Lees meer over de procedure voor overkomst van een predikant.
Verder in het beroepingswerk
Met de namen uit de advieslijst, van gemeenteleden of uit reacties op de vacature kan de beroepingscommissie gaan selecteren. Hoe die selectie verloopt en welke stappen daarna volgen, staat in het stappenplan voor beroepingscommissies.
