“Praktijkcursus voor amateurkerkmusici was een muzikale speeltuin”

Ze hadden behoefte aan meer vaardigheden in het begeleiden van de gemeentezang. Linda Stolk en Jan Mark van den Berg volgden de afgelopen drie jaar de Praktijkcursus Amateur Kerkmusicus. "De cursus heeft een belangrijke basis gelegd.”

Al sinds 1991 begeleidt Jan Mark van den Berg lokale gemeenten bij de gemeentezang, momenteel in de Hoeksteen in IJsselmuiden en de Westerkerk in Kampen. Toch besloot hij zijn kennis en kunde te verbreden. “Ik kreeg op mijn 15e mijn eerste orgel, volgde jarenlang orgellessen op de muziekschool, voldoende basis om de gemeente op het orgel te begeleiden. Maar ik had altijd een sluimerende wens om me verder te verdiepen in de kerkmuziek. Toen de kinderen groter werden en ik meer tijd kreeg op de zaterdagen, was dat een goed moment.”

Een advertentie op LinkedIn leidde hem naar de Praktijkcursus Amateur KerkmusicusVerder lezenPraktijkcursus kerkmuziek start nieuw oriëntatiejaar. Drie jaar lang reisde hij daarvoor om de twee à drie weken op zaterdag naar Utrecht. Dat gaf veel voldoening. “Soms was het even zoeken of de lesstof van deze nieuwe cursus voldoende aansloot bij de brede kerkelijke muziekpraktijk. Maar door wederzijdse feedback tussen docenten en cursisten hebben we het beste uit de cursus gehaald. En de mat uitgerold voor toekomstige cursisten.”

Vaardigheden

Ook Linda Stolk had als begeleider van de samenzang in de Petruskapel, een dependance van de Wilhelminakerk in Dordrecht, behoefte aan meer vaardigheden. De praktijk van de kerkmuziek bleek in de Protestantse Kerk een stuk breder dan in de Gereformeerde Gemeente waarin ze opgroeide. “Ik was heel erg op zoek naar hoe je de gemeente begeleidt, in de breedte van acclamaties tot Opwekking. Toen ik zag dat de cursus werd gegeven, wist ik gelijk dat ik die wilde volgen.” Inmiddels is ze ook organist in kerken in Leiderdorp en Puttershoek.

Muzikale speeltuin

De cursus bevatte meer theorie dan Stolk had gehoopt, met bijvoorbeeld het maken van reflectieverslagen en opbouwen van een portfolio, maar er was ook ruimte om muziek te maken. “Ik heb veel geleerd als het gaat om het leiden en begeleiden van de verschillende stijlen, maar ook bijvoorbeeld hoe je de gemeente een nieuw lied aanleert. Voor mij was het een muzikale speeltuin, en dat alles met cursisten van verschillende achtergronden uit het hele land. Erg leuk om met een groep mensen de cursus te volgen.”

Inspiratie en handvatten

De cursus gaf Van den Berg veel inspiratie om zijn eigen muzikale praktijk te verbreden. “Je wordt in veel verschillende onderdelen opgeleid en krijgt handvatten die je direct toe kunt passen. Bijvoorbeeld op het gebied van de inzet van verschillende liedbundels, van communicatie met de predikanten, van het tot stand komen van een liturgie. Je wordt uitgedaagd om het beleid in je eigen kerk te bespreken en daar iets voor aan te dragen.

Voorlopig blijf ik gewoon de gemeente begeleiden op het orgel, maar ik ben me bewust geworden van wat mijn rol kan zijn in het begeleiden van koren, en hoe ik in een ensemble een bijdrage kan leveren.”

Stolk krijgt wekelijks vragen of ze ergens in kan vallen. En ze is ook al gevraagd voor dirigeerklussen, maar die houdt ze nog af. "Door de cursus kan ik op veel dingen met een gerust hart ja zeggen. Maar ik heb ook een baan en volg een hbo-opleiding, ik ben beperkt in mijn tijd en moet het vooral leuk vinden. Ik bekijk wat ik op kan en wil pakken. In ieder geval heeft de cursus een belangrijke basis gelegd.”

Eindpresentatie

Op zaterdag 13 juni is de feestelijke eindpresentatie. De acht deelnemers aan de cursus laten dan zien wat zij de afgelopen jaren geleerd hebben en hoe zij kerkmuziek in de praktijk brengen. Ze ontvangen dan hun bevoegdheidsverklaring III (voor amateurkerkmusicus, als cantor, organist of cantor-organist).