Er leven veel vragen over het spreken van de kerk. Dat zei voorzitter Trijnie Bouw tijdens de bijeenkomst van de generale synode op vrijdag 20 november. Volgens haar zorgt de verwarring voor onbegrip. Scriba Kees van Ekris reflecteerde hierop.
Bouw benoemde een heel aantal vragen die regelmatig voorbijkomen rondom het publieke spreken van de kerk: “Wat is het, wie spreekt, waarover wel en waarover niet, en hoe, en op grond waarvan? Wie heeft gezag om ‘namens de kerk’ te spreken? Hoe is de verhouding tussen het plaatselijke, classicale en landelijke?”
Scriba Kees van Ekris stond uitgebreid stil bij deze vragen. Volgens hem is de context van de kerk flink veranderd. De kerk spreekt nu vanuit een minderheidspositie: “Dat maakt haar een stem naast vele andere stemmen.”
Daarnaast stelde hij ook de vraag wie er precies zou moeten spreken: “De Protestantse Kerk heeft een presbyteriaal-synodale structuur en wordt geregeerd door de ambtelijke vergaderingen. Dat maakt de ambtelijke vergadering tot primaire spreker.”
Van Ekris ging ook in op de essentie van het spreken: “Het spreken van de kerk ontspringt aan het spreken van God, in Zijn Woord, in Jezus Christus. Op cruciale momenten in de geschiedenis is vanuit dat Woord belijdend gesproken. Het spreken van de kerk in het nu ontspringt hieraan.” Hij verwees daarbij naar de kerkorde, waarin, als het om belijdend spreken gaat, gesproken wordt over ‘vieren, spreken en handelen’ (artikel I-6 – romeinse artikelen). “Dat is een eenheid, die een onderlinge samenhang heeft.”
Daarna noemde de scriba dat er niet alleen het belijdende ‘grote spreken van de kerk’ is: “Er is ook het meningsvormende spreken. Levend in een democratie zoekt de kerk naar (ethische) consensus met allerlei mensen en groepen in onze samenleving over grote vragen. Vanuit haar eigen bronnen wil de kerk daarin een stem zijn, bezielend en bemoedigend, coöperatief, kundig en kritisch.”
Tijdens de vergadering van de generale synode werd in relatie tot dit onderwerp gesproken over Actie Onderdak en rechts-radicalisme.
Israël en Palestina
Een onderwerp waar langer bij stilgestaan werd is Israël en Palestina. Scriba Kees van Ekris stelde dat de uitgangspunten veiligheid, erkenning en gemeenschap centraal moeten staan bij het spreken over dit onderwerp.
Fotograaf: Jan van de Lagemaat