Pionier inclusief gemeenschapsvormend!
Bij gemeenschapsvorming is inclusie een van de grootste uitdagingen. Het is namelijk een sociologisch gegeven dat een groep zich vormt naar de voorkeuren van de meerderheid. Mensen die zich daarbij niet thuis voelen, vallen automatisch buiten de boot. Uitsluiting is meestal een onbewust proces. Bij het pionieren met een proefplek worden daarom bewust verschillende 'soorten' mensen met elkaar te verbonden. Inclusief gemeenschapsvormend zijn is de kernwaarde bij het kernthema community opbouwen.
Dit gaat ook over het inclusief samenleven als gelovigen met mensen die niet of anders geloven. Je bouwt geen community rond gemeenschappelijke geloofsovertuigingen, maar rond iets anders dat betrokkenen samenbindt. Hiermee geef je gehoor aan deze Bijbeltekst: 'Streef altijd naar het goede, zowel voor elkaar als voor ieder ander' (I Tessalonicenzen 5:15).
Verder op deze themapagina:
- Inhoudelijke hoofdlijn
- Plek in de pioniersreis
- Leermodule voor lokale teams
- Andere diensten en producten
Inhoudelijke hoofdlijn
Wat alle proefplekken gemeen hebben, is dat ze bouwen aan een inclusieve community. Dat wil zeggen dat ze naast een gevestigde geloofsgemeenschap een nieuwe groep mensen bij elkaar brengen.
Bij community opbouwen werk je aan onderlinge verbinding tussen betrokkenen en maak je ze mede-eigenaar van het initiatief. Mensen die betrokken raken hebben vaak verschillende achtergronden en (geloofs)overtuigingen. Maar ze hebben ook iets gemeenschappelijks. Dat is wat hen verbindt met de proefplek en met elkaar. Rond deze verbindende factor probeer je een gemeenschap op te bouwen.
Community opbouwen is in de kern een poging om iets zichtbaar en ervaarbaar te maken van het samenleven zoals God dat bedoeld heeft. Daarbij kunnen mensen ontdekken hoe het is en wat het inhoudt om als gelovige te leven. Hierover gaat het bij geloofsleven ontdekken. Niet elke proefplek heeft dat als doel. Inclusief community opbouwen is een doel in zichzelf. Geloofsleven ontdekken kan daar een gevolg van zijn. Maar dat is niet nodig om er helemaal bij te mogen horen.
Voor het opbouwen en instandhouden van een community zijn er vijf randvoorwaarden:
> Gezamenlijke activiteiten
> Goede sfeer
> Ruimte voor interactie
> In alle opzichten kunnen meedoen
> Respectvolle veiligheid
Deze algemene waarden krijgen bij elke proefplek een eigen, specifieke inkleuring. Hierbij worden ook verschillende accenten gelegd.
Plek in de pioniersreis
De pioniersreis staat voor de experimentele ontwikkeling van een proefplek. Deze reis doorloopt een aantal aandachtsgebieden en heeft een cyclisch karakter.
Community opbouwen is de schakel die verschillende proefplekken met elkaar verbindt. Elke proefplek streeft naar inclusieve gemeenschapsvorming. Voor presentieplekken is hiermee het doel van een liefdevol betrokken gemeenschap in de omgeving bereikt. Pioniersplekken vervolgen vanaf hier de reis door ook doelbewust in te zetten op geloofsleven ontdekken.
Leermodule voor lokale teams
De leermodule bij community opbouwen bestaat uit drie teamsessies:
- Basissessie over vijf randvoorwaarden voor community
- Verdiepende sessie over blijven bouwen aan community
- Verdiepende sessie over een pas op de plaats maken
Het benodigde materiaal is hieronder te vinden. Bij elke sessie is de inhoud kort beschreven en kan alvast de docerende video bekeken worden. Per sessie is er een gesprekshandleiding, een PowerPointpresentatie en een document met overige bijlagen. Onderaan de leermodule staat een tool voor het bepalen van een vervolgroute na elke teamsessie.
Oriënterende video bij community opbouwen
Basissessie over vijf randvoorwaarden voor community
Voor teams die willen bouwen aan een gezonde community. Teams leren dat er vijf randvoorwaarden zijn om te komen tot een gezonde community. Aan het eind van de sessie zijn ze in staat om te bouwen aan community op een manier die bij hen past en die aansluit bij de mensen in hun omgeving.
Docerende video over het fundament voor community opbouwen:
Downloads voor de teamsessie:
Verdiepende sessie over blijven bouwen aan community
Voor teams die hun community verder willen uitbouwen. Teams leren te bedenken wat ze missen bij hun proefplek en wat ze graag zouden willen. Aan het eind van de sessie zijn ze in staat om een plan van aanpak te maken, waarmee ze verder kunnen bouwen aan hun community.
Docerende video over het bouwen aan een huis van vrede:
Downloads voor de teamsessie:
- Handleiding voor de gespreksleider
- PowerPointpresentatie voor de teambijeenkomst
- Overige bijlagen bij dit programma
Verdiepende sessie over een pas op de plaats maken
Voor teams die het gevoel hebben dat hun community zich niet ontwikkelt zoals zij gehoopt hadden. Teams leren een pas op de plaats te maken en het doel van gemeenschapsvorming wellicht even los te laten. Aan het eind van de sessie zijn ze in staat om een keuze te maken tussen community opbouwen volhouden of die ambitie (even) loslaten.
- Handleiding voor de gespreksleider
- PowerPointpresentatie voor de teambijeenkomst
- Overige bijlagen bij dit programma
Tool voor het bepalen van een vervolgroute
Elke teamsessie eindigt met de vraag: hoe nu verder met de pioniersreis? Op basis van inzichten en conclusies die je als team tijdens de sessie opdoet, bepaal je samen een vervolgroute. Er is een tool beschikbaar die hierbij kan helpen.
Andere diensten en producten
Diensten en producten van de Protestantse Kerk
- Hoofdartikel bij community opbouwen
- Samenvatting van het hoofdartikel
- Lezing over de kernwaarde 'inclusief gemeenschapsvormend'
- Routekaart door de online leeromgeving voor diaconale proefplekken
Diensten en producten van partners
- Basisboek community opbouwen rond sport en beweegredenen (Beweegalliantie)
- Handboek community opbouwen rond sport en beweegredenen (Beweegalliantie)
- Community opbouwen met verbindingsworkshops en een buddynetwerk (Daar ben je!)
Belangrijk aandachtspunt bij deze leeromgeving
In het geheel van de online leeromgeving staan 47 inspirerende video's. Hierbij is materiaal te downloaden voor in totaal 32 teamsessies. Daarnaast zijn er ook nog andere leermiddelen beschikbaar, zoals artikelen. Dit hoef je niet allemaal tegelijk te bekijken, lezen en bespreken met je team! De pioniersreis, zoals de ontwikkeling van een proefplek hier wordt genoemd, duurt gemiddeld 6-10 jaar. Je kunt er dus ruim de tijd voor nemen en zelf op een bepaald moment iets kiezen dat dan voor jouw team het meest relevant is.

